Döviz kuru nereye gidiyor


20 Aralık 2021 tarihinde alınan karara göre uygulanmaya başlanılan Kur Korumalı Mevduat Hesaplarının açılması ile birlikte, bu hesaplarda toplanan mevduatlar 756,6 milyar TL’ye yükselmiş durumda. Bu büyüklükteki mevduat hesaplarının oluşmasının, farklı bir problemi de beraberinde getirdiğini söylemek mümkün olabilir. Bu problemde sisteme giriş şartlarının belirlenmiş olması ancak sistemden çıkıldığı takdirde nasıl bir işlem yapılması gerektiği konusu açıkça belirtilmemiştir. Bu nedenle kur korumalı mevduat hesaplarında biriken mevduatların sistemden vazgeçilmesi halinde döviz talebini yükselteceğinin düşünülmesi gerekmektedir. Böyle bir talebin oluşması yüksek olan döviz kurlarını daha da yükseltecektir. Böyle bir durumu hiçbir kesim istemeyeceğinden şimdiden alternatif çözümler üretilmelidir.
Son yapılan düzenlemeler de alternatif çözüm yolları için çalışmaların aralıksız yapıldığını göstermekte. Daha önceden % 25 olarak uygulanan ihracat bedellerinin TL’ye dönüştürülme oranı birkaç gün evvel yayınlanan yeni genelge ile bu oran % 40 olarak uygulanmaya başlanmıştır. İhracat bedellerinin TL’ye dönüştürme zorunluluğu getirilmesi dövize olan talebin azalması yönünde önemli bir adım olarak görülmektedir. Böylelikle ihracatı gerçekleşen ürünlerin ihracat bedelleri tahsil edildiğinde Türk Liramızın mevcut değeri daha da yükselebilecektir. İhracatın ithalattaki payı düşünüldüğünde % 40 oranının ciddi bir oran olduğu anlaşılmaktadır.
Öte yandan son yapılan düzenleme ile firmaların ticari münasebetleri olduğu firmaların iş ilişkilerinde döviz cinsi mukavelename yapmalarında bir sakınca olmadığı ancak bu tür sözleşmelerin ödemelerinin ifa edilmesi noktasında döviz cinsinde çek, senet, bono keşide edilmesi veya döviz transferinin yapılmamasının uygulaması hayata geçirilmiştir. 19.04.2022 tarihinden önce yapılan sözleşmeler ve keşide edilen ticari evraklar kapsam dışı bırakılmış olup, belirtilen tarihten sonra yapılacak tüm ödeme işlemlerinde Türk Lirası kullanılma zorunluluğu getirilmiştir. Böylelikle firmaların ticari münasebetlerinde döviz cinsinden ticaret yapmaları devam etmekle beraber uygulama ile dövize olan fiktif taleplerin önüne geçilmesi öngörülmüştür. Benim de yerinde ve doğru bulduğum bu uygulama ile firmaların döviz ihtiyacı sadece ithalat ettikleri ürün tutarları kadar olacaktır. Böylelikle yurt içinde gerçekleşen birçok ticari ilişki kaynaklı işlemin ödemesi ilgili döviz kuru üzerinden hesaplanarak TL cinsinden ödeme yapılacaktır. Uygulamaya geçilen bu karar neticesinde orta vadede döviz kurlarında düşüş veya istikrarlı kalma yönünde bir beklentim söz konusudur. Ancak yazımın başında da belirttiğim gibi elimizde 756,6 milyar TL tutarında pimi çekilmiş bir bomba mevcut. Ne olursa olsun alınan kararlar neticesinde biriken bu mevduatın dövize dönüşmemesini sağlamak yetkililerin önemli bir görevidir.
Dövize olan talebin azalması üretim maliyetlerini düşüreceği gibi enflasyonun düşürülmesi noktasında pozitif etkiyi de beraberinde getirecektir. Hazine ve Maliye Bakanlığının almış olduğu bu tedbirlerin yanı sıra sanayicilerimizin katma değerli ürün üreterek miktar/döviz ihracat rakamlarının arttırılması sağlanmalıdır. Bu şekilde yapılacak ihracat rakamları ile ülke ekonomimiz kur şoku ile almış olduğu yaraları sarma imkânı bulacaktır. Katma değerli ürün üreterek ve üretim kapasitelerini en etkin şekilde kullanılarak yapılan üretimler sayesinde milli gelirimizde belirgin artışlar söz konusu olabilir. Milli gelirimizin Avrupa ülkeleri seviyesinde artış göstermesi halinde ülkemizde uygulanan asgari ücret rakamlarını Avrupa ülkelerinde uygulanan asgari ücret rakamları ile mukayese etme imkânımız olabilecektir.
Basit bir hesap yapacak olur isek; bir ürüne, mala, hizmete olan talep ne kadar yüksek olursa normal ekonomik şartlarda belirlenen ürün, mal ve hizmetin fiyatı da yükselecektir. Bu sebeple alınan bu kararlar neticesinde normal ekonomik şartlarda beklenen durumun dövizin düşmesi veya istikrarlı bir şekilde sabit kalmasıdır.
Dr. Mehmet ÖS
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Dr. Mali Müşavir Mehmet Ös - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gaziantep Güneş Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gaziantep Güneş Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Gaziantep Güneş Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gaziantep Güneş Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.