Bu yılın başında yazmıştım. Gaziantep’te çok fazla özel okul açıldı. Şehrimizde bu kadar özel okula gidecek öğrenci var mı, diye. Yalnız şehrimizde değil Türkiye genelinde temel liselerin kapanacak olması nedeniyle çok fazla özel okul açıldı.

          Türkiye genelinde geçen yıl açılan okul sayısı tam 2700. Son iki yılda açılan kurum sayısı ikiye katlanmış. Şu anda Türkiye genelinde 11 bin kurum var. Kurum sayısı artmış ama öğrenci sayısı neredeyse sabit. Yani arz talep dengesi bozulmuş durumda.

          Şu anda şehrimizdeki özel okullarla ilgili olumsuz bir haber duymadığımı belirtmek isterim. Ama ikinci döneme bakmak lazım. Umarım hiçbirinde bir sorun yaşanmaz ve yılı başarıyla tamamlarlar.

         Mektebim Okulları’nın konkordato ilan etmesi, İzmir’de maaşlarını alamadığı için derse girmeyen öğretmenler haberi insanları tedirgin etti. İstanbul’da 100, Türkiye genelinde 200 civarında okulun kapanma tehlikesiyle karşı karşıya olduğu tahmin ediliyor. Başta küçük okullar olmak üzere zincir eğitim kurumlarının zayıf halkalarında ciddi sorunlar yaşanıyor.

        Sorun yaşayan okulların ortak bulmak için arayışta olduğu ve bunun için Türkiye Özel Okullar Derneği’nin kapısını çaldığı söyleniyor.

        Neden bu sorunlar yaşanıyor? Yukarıda da belirttiğim gibi her şeyden önce arz-talep dengesi bozuldu. Bazı özel okullar başka okullardan yüksek ücretle öğretmen transferi yaptı. Ayrıca birçok okul kademeli büyüme yerine aynı anda bütün sınıfları doldurarak ya da birkaç kampüs açarak işe başladı. Eskiden okul açanlar her yıl sınıflarına kademeli olarak öğrenci alırdı, şimdi aynı anda tüm sınıflar doldurulmak isteniyor. Bu da kurumların iflasına neden olabiliyor. Eskiden dört senede okul dolarken, şimdi bir senede tüm kademeler doldurulmaya çalışılıyor.

        Zincir okulların franchise şubelerinde de sorunlar yaşanıyor. Maaşlarını alamayan, kiralarını ödeyemeyen, yemek şirketlerine ödeme yapamayan özel okul haberleri duyuyoruz.

        Sermayesi iyi olup yavaş yavaş büyümeyi tercih edenlerde sıkıntı olmadığının, sağlam altyapıları nedeniyle köklü kurumlarda finansal sorun yaşanmadığının altını çizmekte fayda var.

        Gelecek yıl devlet teşviki de kalkıyor. Bunun büyükşehirlerdeki özel okullarını çok fazla etkilemeyebileceğini düşünüyorum. Özellikle de yüksek ücretli olanları. Ama devlet desteğinin kalkması en çok Anadolu’daki özel okulları etkileyecektir. Devlet teşviki 3 bin ile 4 bin 600 civarında. Anadolu’daki özel okullarının fiyatları genellikle 10 bin ile 20 bin arasında. Bu nedenle destek buralarda veliler açısından çok önemliydi.

       Gelecek yıl zam oranı ne olacak? Özel okullar her yıl zam oranlarını TEFE+TÜFE ortalamasının yarısı kuralına göre belirler ve genellikle üst limiti kullanarak zam oranlarını açıklar. Bu da bu yıl yüzde 30’u geçiyor. Tabi ki bu oranı hiçbir okul bu yıl uygulamayacak zam oranı yine geçen yıl ki gibi yüzde 15 civarında olacaktır.

        Hiçbir özel okulumuzun zor durumda kalmasını ve sorun yaşamasını istemiyorum. Ülkemizde hala özel okullaşma oranının düşük olduğunu düşünüyorum. Devletin yükünün bir kısmını aldığını unutmayalım. Sayıları artmalı ama nitelikleri de!